Chọn hạt cho mèo sao cho đúng ?

Sau khoảng 6 năm nuôi mèo và thử khá nhiều loại hạt từ rẻ đến cao cấp, mình nhận ra một điều: bao bì hạt mèo thường rất đẹp và quảng cáo rất hay, nhưng rất ít người mua chịu khó đọc bảng thành phần. Khi tìm hiểu khá nhiều về dinh dưỡng thú y và cách các hãng petfood xây dựng công thức, mình rút ra một cách khá đơn giản để đánh giá một loại hạt: chỉ cần nhìn vào vài chỉ số quan trọng như protein, ash (tro khoáng), magnesium và carbohydrate là đã có thể đoán được phần nào chất lượng của sản phẩm.

Điều đầu tiên mà hầu hết mọi người đều nhìn là protein. Trên bao bì hạt mèo, con số protein thường khá cao, nhiều hãng ghi 32%, 36% hoặc thậm chí hơn 40%. Tuy nhiên, điều quan trọng không chỉ là protein bao nhiêu phần trăm, mà còn là protein đến từ đâu. Mèo là loài ăn thịt bắt buộc, vì vậy nguồn protein tốt nhất phải đến từ thịt hoặc cá. Khi đọc bảng thành phần, nếu những nguyên liệu đứng đầu là chicken meal, deboned chicken, salmon, turkey thì đó thường là dấu hiệu khá tốt vì đến từ động vật.

Ngược lại, nếu những thành phần đầu tiên là corn gluten meal, soy protein, pea protein hoặc các dạng protein thực vật thì dù chỉ số protein có cao, chất lượng dinh dưỡng vẫn không thật sự tốt. Protein thực vật không cung cấp đầy đủ các amino acid mà mèo cần và khả năng hấp thu cũng kém hơn protein động vật.

Chỉ số thứ hai rất đáng chú ý nhưng nhiều người nuôi mèo lại ít để ý, đó là ash - là lượng khoáng còn lại sau khi đốt thức ăn và bao gồm các khoáng chất như calcium, phosphorus và magnesium. Trong hạt mèo, ash quá cao có thể làm tăng lượng khoáng thải qua nước tiểu. Nếu nước tiểu đậm đặc, các khoáng chất này có thể kết tinh và hình thành tinh thể trong bàng quang. Thông thường, những loại hạt chất lượng sẽ giữ chỉ số ash khoảng 6–7%, trong khi nhiều loại hạt rẻ có thể lên tới 8–10%.

Mức chênh lệch này nghe có vẻ nhỏ nhưng khi mèo ăn trong thời gian dài, nó có thể ảnh hưởng khá nhiều đến nguy cơ hình thành sỏi tiết niệu. Liên quan trực tiếp đến ash là magnesium. Theo khuyến nghị của các tiêu chuẩn dinh dưỡng như AAFCO, lượng mag trong thức ăn mèo nên ở mức khoảng 0.08–0.1%. Nếu magnesium cao hơn nhiều so với mức này, đặc biệt khi kết hợp với việc mèo uống ít nước, nguy cơ kết tinh khoáng trong nước tiểu sẽ tăng lên, dễ gây ra bệnh tiết niệu ở mèo.

Điều thú vị là đa số hãng petfood không ghi trực tiếp lượng carbohydrate (tinh bột) trên bao bì, nhưng người nuôi mèo vẫn có thể ước tính bằng cách lấy 100% trừ đi protein, fat, ash, fiber và moisture. Lý do carbohydrate quan trọng là vì mèo trong tự nhiên ăn rất ít tinh bột. Con mồi của mèo chủ yếu là thịt, nên chế độ ăn tự nhiên của chúng thường chỉ có 2–5% carbohydrate. Trong khi đó, nhiều loại hạt khô có thể chứa 30–40% carbohydrate vì cần tinh bột để tạo hình viên hạt.

Một điều nữa mà mình học được sau nhiều lần đổi hạt cho mèo là thứ tự thành phần trong bảng nguyên liệu rất quan trọng. Theo quy định sản xuất thức ăn, các thành phần sẽ được liệt kê theo thứ tự từ nhiều đến ít. Vì vậy nếu 3–4 thành phần đầu tiên là thịt hoặc cá thì công thức đó thường có tỷ lệ nguyên liệu động vật cao hơn. Ngược lại, nếu bảng thành phần bắt đầu bằng ngô, lúa mì hoặc các loại đậu thì nhiều khả năng đó là công thức thiên về tinh bột.

Việc đọc bảng thành phần không hề phức tạp như mọi người nghĩ. Đôi khi chỉ cần chú ý một vài điểm cơ bản: nguồn protein có phải từ động vật hay không, ash có quá cao không, magnesium có nằm trong mức hợp lý không và lượng carbohydrate có quá lớn hay không. Những thông tin này thường đã đủ để phân biệt một loại hạt được xây dựng công thức cẩn thận với một loại hạt chủ yếu dựa vào quảng cáo. Khi hiểu được những chỉ số này, các sen có thể tự đánh giá chất lượng thức ăn thay vì chỉ dựa vào giá tiền 🫶

Sau khi mng nhìn vào bảng thành phần của Reflex, có thể thấy đây là một loại hạt ở phân khúc tầm trung, protein và chất béo ở mức khá ổn, nhưng hàm lượng ash khoảng 8% và không công bố magnesium riêng. Điều này không có nghĩa là hạt không tốt, nhưng nếu mèo ăn hạt khô lâu dài thì người nuôi vẫn nên chú ý đến việc bổ sung nước và độ ẩm trong khẩu phần ăn. Còn đối với mèo nhà mình ăn hạt khô chỉ là bữa phụ, bữa chính mình đều cho hai nhỏ ăn pate tự nấu để đủ protein và đủ nước 🙆‍♀️

Hiện tại các mã hạt bên tiệm pate nhỏ đang bán cho mọi người đều qua sự sàng lọc kĩ càng về thương hiệu, bảng thành phần dinh dưỡng và cam kết nhà sản xuất. Nên nếu mọi người cần tư vấn riêng cứ nhắn trực tiếp cho tiệm nha. Tùy vào cân nặng, thể trạng, lứa tuổi và mức độ hoạt động hàng ngày tiệm sẽ tư vấn kĩ hơn ạ.